Przejdź do głównej zawartości

Wyplatanie: Jak okorować większą ilość wikliny? Gotowanie

Korowanie wikliny: gotowanie

Pisałem już, jak można korować wiklinę choćby przy ognisku, żeby wypleść w koszu białą gimę. Jednak tamta metoda nie sprawdzi się, kiedy trzeba okorować większą ilość surowca. W takiej sytuacji warto wiklinę najpierw ugotować, bo z wygotowanych witek łatwo później zerwać korę. Można to zrobić nawet w warunkach domowych. Potrzebny jest garnek, możliwie duży. Niezły będzie na przykład jakiś stary gar do bigosu.
Ładujemy do niego wiklinę. W zależności od wielkości garnka i długości wikliny trzeba wkładać po kilka/kilkanaście witek na raz, warstwa za warstwą. 
Łatwiej się to robi, jeśli wkładanie wikliny zacznie się od cienkich końcówek. Dokładamy witki, aż wypełnimy garnek.
Garnek jest już pełen, więc można gotować. Tutaj mała podpowiedź: zagotowanie na raz kilkunastu litrów wody może przekraczać możliwości zwykłej kuchenki, więc wodę gotuje się w innym garnku i stopniowo dolewa do wielkiego gara. Tym sposobem warzyłem wiklinę nawet na elektrycznym aneksiku kuchennym.
Jak długo gotować? Trudno powiedzieć. Źródła podają, że w przemyśle wikliniarskim przyjęło się gotować wiklinę 2 do 4 godzin. Ale w naszym domowym projekcie niekoniecznie tak to musi wyglądać. Jeśli gotuje się krócej, korę trudniej potem zedrzeć, a witki są jaśniejsze - wchłaniają mniej barwników z kory. Jeśli gotuje się dłużej (czyli wspomniane 2-4 godzin), korę zdejmuje się łatwiej, a witki są ciemniejsze. Poza tym dłuższa i grubsza wiklina, to dłuższe gotowanie, i na odwrót. Więc nie ma uniwersalnej zasady. Ale też trudno coś tu szczególnie zepsuć. Proponuję na początek pogotować powiedzmy półtorej godziny i zobaczyć, jak wyszło. Ja raczej nie gotuję dłużej.
Po ugotowaniu wikliny ostrożnie, bardzo ostrożnie, zlewamy wrzątek. Tu nie ma żartów. Jeśli operacja miałaby być karkołomna, lepie zostawić gar, aż woda przestygnie. Później studzimy wiklinę zimną wodą i zabieramy się do korowania. Potrzebne narzędzie bardzo łatwo zrobić. Ja rozszczepiam patyk i związuję go z jednej strony. W szczelinę między połówkami wkładamy witkę, zaciskamy patyk i tę witkę przeciągamy. Czasem, żeby kora zaczęła schodzić, wystarczy przeciągnąć raz, kiedy indziej trzeba tę czynność powtarzać.

I tak sobie korujemy, witka za witką, aż przerobimy cały kontyngent.

Mamy wyklinę, więc można wyplatać. Zachęcam do przeczytania o tym, jak wypleść dno i ściany koszyka.
Jeśli ktoś interesuje się trochę bushcraftem, to zapewne wie, że wiosną kora wierzbowa praktycznie sama odchodzi i cały ten cyrk z gotowaniem byłby zupełnie niepotrzebny. Więc dlaczego nie zebrać wikliny wiosną i nie korować jej właśnie wtedy? Można to zrobić. Ale trzeba się idealnie wstrzelić. Po tym, jak ruszą soki, jest taki krótki  okres, w którym można jeszcze zebrać wiklinę, bo zachowuje ona swoje najlepsze właściwości, a kora już łatwo odchodzi. Jednak zasadniczo wiklina zebrana wiosną i latem gorzej sprawdza się w wyplataniu, o ile w ogóle się do niego nadaje. Znacznie łatwiej się łamie, jest mniej giętka, a zrobione z niej kosze w trakcie schnięcia miejscami czernieją. Oprócz tego zbieranie wikliny wiosną i latem ma negatywny wpływ na roślinę, wierzba gorzej to znosi. Więc przyjęło się ścinać wiklinę zimą, kiedy kora silnie przywiera do rdzenia. W związku z tym, żeby ją usunąć, stosuje się gotowanie. Można też wsadzić witki do moczarek albo pędzarni. Ale dzisiaj piszę o gotowaniu.

Produktem ubocznym korowania jest...? Tak, kora. Co z nią zrobić? Na przykład skręcić sznur. Kora wierzbowa jest w naszym klimacie klasycznym dzikim surowcem, który można wykorzystać w powroźnictwie. Łatwo ją pozyskać wiosną, trudniej zimą, więc jeśli lubisz skręcać sznury, gotowanie wikliny może być sposobem, żeby uzupełnić sobie zapas surowca także w zimnych miesiącach.
Uwaga: Nie jestem specjalistą. Staram się pisać o rzeczach, które sam stosuję i z którymi mam pewne doświadczenie, ale mogę się mylić. Jeśli zauważysz jakiś błąd, napisz w komentarzu.

Komentarze

Popularne posty z tego bloga

Wyplatanie: Jak samemu zebrać wiklinę?

Wyplatanie: Jak samemu zebrać wiklinę? Chciałbyś wypleść sobie koszyk? To świetna i rozwijająca zabawa. Zrobienie czegoś własnymi rękami sprawia dużą satysfakcję, szczególnie, jeśli zrobi się to od początku do końca. Końcem jest gotowy koszyk. A początkiem? Własnoręczne zebranie wikliny! Co to jest wiklina? Wiklina to nazwa surowca uzyskiwanego z młodych pędów wierzby. (Tak jak drewno to nazwa surowca uzyskiwanego z drzew). Jak mówimy o roślinie, to mówimy "wierzba", a jeśli chodzi nam o surowiec, to mówimy "wiklina". Koniec końców chodzi o to samo. Najlepsza wiklina do wyplatania to jednoroczne pędy wyrastające z samej ziemi albo z pnia przy samej ziemi. Są one czasami nazywane "odziomkami". Wierzba rośnie bardzo szybko, więc te jednoroczne pędy często osiągają długość 1 metra, a nawet więcej. Dlaczego pędy powinny być jednoroczne? Bo w pierwszym roku rosną, nie tworząc rozgałęzień. Czyli nie będą miały żadnych sęków i nierówności. W kolejnych latach te p

Wyplatanie: Jak wypleść ściany koszyka?

Jak wypleść ściany koszyka? Po wypleceniu dna koszyka  czas zająć się ścianami. W tym poście opiszę wszystkie potrzebne do tego czynności, czyli:  Wstawianie i podnoszenie osnów ściany Wyplatanie gimy Wyplatanie warstwy Obręb górny Wstawianie i podnoszenie osnów ściany Pierwsza sprawa to wstawienie w denko osnów ściany i postawienie ich do pionu. Chcemy osiągnąć to, co na zdjęciu Jak to zrobić? Mamy wyplecione denko 3x3 (jak je zrobić, opisałem w innym poście ). Do takiego denka wstawia się 24 osnowy. Trzeba więc przygotować 24 proste witki i ściąć ich końcówki pod kątem 45 stopni. Na wszelki wypadek przygotuj sobie jedną lub dwie witki więcej. Wiklina powinna mieć jakieś 80cm długości. Wcześniej dałem denku 2 tygodnie, żeby wyschło, i zostawiłem w nim nieco dłuższe osnowy. Teraz muszę je skrócić. Wstawiamy z boków każdego końca osnowy dna dwie przygotowane wcześniej witki. Powinny wejść w głąb na co najmniej 5 cm.  Po wstawieniu wszystkich 24 witek

Wyplatanie: Jak wypleść dno koszyka?

Wyplatanie: Jak wypleść dno koszyka? Większość używanych obecnie koszy jest wyplatanych od denka. Kosze można też wyplatać na odwrót, czyli od góry, jednak aktualnie zdecydowana większość jest robiona od dołu. Jeśli nie miałeś jeszcze okazji wypleść takiego kosza, to zapraszam do zabawy. Postaram się w miarę dokładnie opisać, jak to się robi. Żeby wypleść udane dno koszyka, trzeba nauczyć się: robić krzyżak wiązać krzyżak podstawiać witki grubymi końcami podstawiać witki cienkimi końcami kończyć wyplot czyścić denko Czynności te są opisane niżej krok po kroku. Jak zrobić krzyżak Krzyżak Podstawowe denko okrągłego koszyka robi się "trzy na trzy". Oznacza to, że denko ma w sumie sześć osnów. Jedna trójka jest ustawiona pod kątem prostym do drugiej trójki, tak jak na zdjęciu. Na początek utnij patyczki na osnowy. Weź sześć witek i odetnij od strony grubego końca patyczki o długości piędzi. Co to jest piędź? Tradycyjna jednostka miary odpowiadająca odległości między czubkiem kciu